Soạn bài Tổng kết phần văn

Thông qua tiết học này sẽ giúp các em tổng hợp lại những tác phẩm đã học để nắm chắc kiến thức về các tác phẩm chuẩn bị tốt cho kì thi cuối học kì!

Soạn bài tổng kết phần văn lớp 6

Câu 1: Em hãy nhớ và ghi lại tất cả tên các văn bản đã được đọc - hiểu trong cả năm học. Sau đó tự kiểm tra và bổ sung những chỗ còn thiếu, điều chỉnh những chỗ sai và viết vào vở học một cách đầy đủ, chính xác danh mục các văn bản đã học.

Trả lời

STTTÊN VĂN BẢN ĐÃ HỌC TRONG CHƯƠNG TRÌNH LỚP 61Con Rồng, cháu Tiên2Bánh chưng, bánh giầy3Thánh Gióng4Sơn Tinh, Thủy Tinh5Sự tích Hồ Gươm6Sọ Dừa7Thạch Sanh8Em bé thông minh9Cây bút thần10Ông lão đánh cá và con cá vàng11Ếch ngồi đáy giếng12Thầy bói xem voi13Đeo nhạc cho mèo14Chân, Tay, Tai, Mắt, Miệng15Treo biển16Lợn cưới, áo mới17Con hổ có nghĩa18Mẹ hiền dạy con19Thầy thuốc giỏi cốt nhất ở tấm lòng20Bài học đường đời đầu tiên21Sông nước Cà Mau22Bức tranh của em gái tôi23Vượt thác24So sánh25Buổi học cuối cùng26Đêm nay Bác không ngủ27Lượm28Mưa29Cô Tô30Cây tre Việt Nam31Lòng yêu nước32Lao xao33Cầu Long Biên - chứng nhân lịch sử34Bức thư của thủ lĩnh da đỏ35Động Phong Nha

Câu 2-Em hãy đọc lại các chú thích có đánh dấu sao (*) ở các bài 1, 5, 10, 12, 14, 29 và trả lời các câu hỏi sau đây:

- Thế nào là truyền thuyết?

- Thế nào là truyện cổ tích?

- Thế nào là truyện ngụ ngôn?

- Thế nào là truyện cười?

- Thế nào là truyện trung đại?

- Thế nào là văn bản nhật dụng?

Trả lời

Thể loạiĐịnh nghĩaTruyền thuyết- Loại truyện dân gian kể về nhân vật và sự kiện có liên quan tới lịch sử quá khứ, có sử dụng các yếu tố kì ảo.- Thể hiện thái độ đánh giá của nhân dân với nhân vật, sự kiện.Truyện cổ tích- Loại truyện dân gian kể về cuộc đời của một số nhân vật quen thuộc: nhân vật bất hạnh, nhân vật dũng sĩ, nhân vật thông minh, nhân vật ngốc nghếch, nhân vật là động vật...- Truyện cổ tích thường sử dụng yếu tố hoang đường, kì ảo.Truyện ngụ ngônLà loại truyện kể bằng văn xuôi, hoặc văn vần, mượn chuyện về loài vật, đồ vật hoặc chính con người để nói bóng gió, kín đáo chuyện con người nhằm khuyên nhủ con người, răn dạy những bài học nào trong đó.Truyện cườiLoại truyện kể về những hiện tượng đáng cười trong cuộc sống nhằm tạo ra tiếng cười mua vui, phê phán thói hư tật xấu trong xã hội.Truyện trung đại- Thể loại văn xuôi chữ Hán ra đời có nội dung phong phú, thường có tính giáo huấn, có cách viết không giống hẳn với truyện hiện đại.- Ngôn ngữ miêu tả chủ yếu qua ngôn ngữ miêu tả của người kể chuyện, qua hành động, ngôn ngữ đối thoại.Văn bản nhật dụngBài viết có nội dung gần gũi, bức thiết với đời sống con người, cộng đồng trong xã hội hiện đại: thiên nhiên, môi trường, năng lượng, dân số, quyền con người, ma túy...

Câu 3 - Riêng về các văn bản là truyện, hãy lập bảng kê theo mẫu sau đây:

Cột 1: STT

Cột 2: Tên văn bản

Cột 3: Nhân vật chính

Cột 4: Tính cách, vị trí, ý nghĩa của nhân vật chính

Trả lời

STTTên văn bảnNhân vật chínhTính cách, vị trí, ý nghĩa của nhân vật chính1Con Rồng cháu TiênLạc Long Quân, Âu CơTổ tiên của người Việt đùm bọc, đoàn kết dân tộc Việt.2Bánh chưng, bánh giầyLang LiêuNgười sáng tạo ra bánh chưng bánh giầy- đề cao thành tựu nông nghiệp, óc sáng tạo, giá trị của lao động.3Thánh GióngGióngNgười anh hùng dẹp tan giặc Ân- ý thức và sức mạnh bảo vệ đất nước.4Sơn Tinh, Thủy TinhSơn Tinh, Thủy TinhSơn Tinh: tinh thần đoàn kết chống bão lũ của cộng đồng. Thủy Tinh: bão lũ, thiên tai.5Sự tích Hồ GươmLê LợiAnh hùng giải phóng dân tộc, xuất phát từ nhân nghĩa, khát vọng độc lập.6Sọ DừaSọ DừaPhẩm chất, tài năng dưới vẻ ngoài dị dạng- giá trị chân chính của con người, tình thương với người bất hạnh.7Thạch SanhThạch SanhDũng sĩ diệt ác cứu người, ước mơ đạo đức, công lí, nhân văn.8Em bé thông minhEm bé thông minhNgười thông minh, đề cao giá trị con người.9Cây bút thầnMã LươngNgười vừa có tài vừa có đức- đề cao công bằng xã hội, đề cao nghệ thuật chân chính.10Ông lão đánh cá và con cá vàngÔng lão đánh cá, mụ vợPhê phán, chê trách những kẻ ác độc, tham lam. Chân lí ở hiền gặp lành.11Ếch ngồi đáy giếngếchNgu ngốc, tự mãn, thiếu hiểu biết- cần nâng cao hiểu biết.12Thầy bói xem voiNăm ông thầy bóiSự phiến diện, thiếu hiểu biết, nhìn nhận lệch lạc.13Chân, Tay, Tai, Mắt, MiệngChân, Tay, Tai, Mắt, MiệngPhê phán sự thiếu đoàn kết. Cá nhân không thể sống tách biệt với tập thể.14Treo biểnChủ cửa hàngSự thiếu chính kiến, thiếu kinh nghiệm sống, không tự chủ được bản thân.15Con hổ có nghĩaCon hổ, bà đỡ TrầnLoài vật có nghĩa- đề cao ân nghĩa, lòng biết ơn trong đạo làm người.16Mẹ hiền dạy conMẹ Mạnh TửTình thương con của một người mẹ hiền, cách dạy con nghiêm khắc, đúng đắn. Cho con môi trường sống tốt, dạy con đạo làm người.17Thầy thuốc giỏi cốt ở tấm lòngThầy Tuệ TĩnhThầy thuốc tận tâm, có nhân cách, trọng nghĩa tín.18Dế Mèn phiêu lưu kíDế MènNhân vật trẻ tuổi có vẻ đẹp ngoại hình nhưng kiêu căng, tự phụ.19Bức tranh của emNhân vật tôiNhân vật người anh đầy ghen tị, hạn chế về tính cách, nhưng biết hối lỗi .20Buổi học cuối cùngPhrangNgười thầy yêu nước tha thiết qua việc yêu dân tộc.

Câu 4 - Trong các nhân vật chính - kể ở trên, hãy chọn ba nhân vật mà em thích nhất. Vì sao em lại thích các nhân vật đó?

Trả lời

Trong rất nhiều nhân vật chính trong truyện em thích nhất nhân vật Dế Mèn:

- Biết ăn uống điều độ, luyện tập khoa học.

- Ham thích phiêu lưu, khám phá.

- Biết hối lỗi, tự rút ra bài học.

Câu 5 - Về phương thức biểu đạt thì truyện dân gian, truyện trung đại và truyện hiện đại có điểm gì giống nhau?

Trả lời

Phương thức biểu đạt truyện dân gian, truyện trung đại và truyện hiện đại giống nhau:

- Kết hợp các yếu tố miêu tả, biểu cảm trong quá trình thuật truyện.

Câu 6 - Hãy liệt kê từ Ngữ văn 6, tập hai những văn bản thể hiện truyền thống yêu nước và những văn bản thể hiện lòng nhân ái của dân tộc ta.

Trả lời

Văn bản thể hiện truyền thống yêu nướcVăn bản thể hiện lòng nhân ái của dân tộc ta

- Sông nước Cà Mau

- Đêm nay Bác không ngủ

- Lượm

- Cầu Long Biên chứng nhân lịch sử

- Lòng yêu nước

- Đêm nay Bác không ngủ

- Cây tre Việt Nam

Câu 7- Đọc kĩ bảng tra cứu các yếu tố Hán Việt ở cuối sách Ngữ văn 6, tập hai. Ghi vào sổ tay những từ (mở rộng) khó hiểu và tra nghĩa trong từ điển.

Trả lời

Những yếu tố Hán Việt mà em có thể ghi như:

+ Thám: thăm dò

+ Minh: sáng

+ Tuấn: tài giỏi hơn người

+ Trường: dài

Trên đây là phần soạn bài tổng kết phần văn lớp 6 nhằm tổng hợp lại tất cả những tác phẩm và phương thức biểu đạt mà em đã học. Để ôn lại kiến thức của những bài soạn trước đó các em hãy tham khảo soạn ngữ văn lớp 6 đầy đủ nhất do Đọc tổng hợp nhé!

Chúc các em học tốt!