Sự tích khèn bè Mường Vạt

Xa xưa có một đôi vợ chồng người Thái còn trẻ và xinh đẹp vùng Mường Vạt. Họ lấy nhau đã mười năm mà không có một mụn con, buồn lắm. Đã thế, anh chồng lại đổ bệnh. Cả bản sợ hãi, họ cho là pên hướn (bệnh hủi). Bọn chúa đất đã bắt gia đình, họ hàng anh làm một cái lán nhỏ tận trong rừng sâu, bắt buộc anh phải vào ở đó độc thân. Cấm mọi người giao tiếp, sợ lây bệnh. Hàng tháng, một hai lần gia đình tiếp tế lương thực, muối với một số lượng ít ỏi, để từ xa gọi người bệnh đến lấy.

Người vợ trẻ buồn nản, bị quan bản cấm thăm chồng, với một quy ước hết sức khắc nghiệt, nàng bỏ đi lang thang. Chàng trai trẻ sống lủi thủi một mình, làm bạn với chim và muông thú. Anh đã lấy một cây nứa nhỏ, cắt lỗ hình chữ nhật, lấy cật tre giắt vào làm hình lưỡi gà để phổ, phát ra những âm thanh nghe vui tai. Sau anh làm thành đôi, ghép thành ba mà thổi lên, chỉ nghe rõ một âm thanh thánh thót, gọi được chim muông về bầu bạn. Lâu dần, anh ghép vào bảy đôi thông qua một cục gỗ, có lỗ thoát không khí làm nơi thổi và dùi lỗ. Nếu bịt lại mới kêu, và hai đầu bằng nhau như một cái bè.

Khi anh thổi, đầu óc anh nghĩ tới cảnh đau đớn, chia ly vợ chồng, bệnh tật nhưng lạ thay, những âm thanh phát ra lại như mỉa mai. Bực mình, anh lấy dao phát một nhát đứt vát một đầu. Chiếc khèn bị vứt vào lùm cây. Đêm về trăng sáng, anh nhặt lấy cái khèn bị chém vát thổi thử. Lạ lùng thay, chiếc khèn nói lên được tâm sự của anh. Đầu anh suy nghĩ, các ngón tay bấm theo cảm hứng. Tiếng khèn là một bản nhạc lòng da diết, làm thức tỉnh mọi lương tri con người. Khi nghe, họ mất đi cái ác, cái xấu mà gần gũi yêu thương nảy nở, nhất là tình yêu đôi lứa.

Càng ngày anh thổi càng hay, anh say sưa sửa chữa, sắp xếp lại khèn, từ làm lưỡi gà bằng cật tre, anh đã hy sinh cái nồi đồng duy nhất anh có, lấy dao chặt gọt làm lưỡi gà cho chiếc khèn của mình. Chiếc khèn lưỡi gà bằng đồng làm xong, thổi lên hay đến mức chim muông về làm tổ. Mọi người được tin thằng pên hướn mi pe (thằng hủi có khèn). Họ lấp từ xa lắng nghe, ai cũng thương anh. Tin đó đến tai bọn chúa đất, tạo bản; chúng lén lút nghe trộm. Quả thật, sau khi nghe tiếng khèn của anh, bọn chúng mất đi cái gian ác, độc địa; chúng bỏ đi cái ý định đày ải cho chết và cho người nhà đón về, làm lều ở góc bản. Từ đó, tiếng khèn của anh lại vang xa. Cô vợ bỏ đi lang thang nay trở về, nghe tiếng khèn của anh, lâu dần cũng tĩnh tâm không còn đi lang thang. Hai vợ chồng khoẻ mạnh trở lại. Cứ tối đến, anh chồng ra đầu sàn thổi khèn, cô vợ ngồi cạnh quay xa, kéo sợi. Anh dạy cho con trai thổi và làm ra nhiều khèn. Từ ngày đó, bản anh vui, sầm uất hẳn lên.

Ngày nay, các nghệ nhân làm khèn bè của người Thái Yên Châu vẫn giữ hình dáng: một đầu phẳng, một đầu vát và lưỡi gà bằng đồng. Khèn được thổi trong các đêm liên hoan văn nghệ thôn bản. Tiếng khèn giữ nguyên bản sắc của người Mường Vạt, Yêu Châu, thiết tha, tình cảm, làm vui nhộn các cuộc vui, góp phần xây nên nếp sống văn hoá tinh thần, mà ít nơi nào có được – giữ được từ xa xưa đến tận ngày nay.

Quay về trang chủ: Sách Hay 24H

Săn ưu đãi - Chương trình khuyến mãi từ tiki - Sách văn học càng mua càng được giảm giá
Sách cùng danh mục
Sự tích Tháp Bút Kim Nhan

Sự tích Tháp Bút Kim Nhan

Anh học trò nghèo, ngày ngày lên rừng đốn củi bán lấy tiền ăn học và nuôi cha mẹ, đêm đêm đốt...

Sự tích đền Bà Đế

Sự tích đền Bà Đế

Tương truyền vào năm 1718, ở phía đông nam vùng Ngọc Ðồ Sơn có đôi vợ chồng họ Ðào, đã hai mươi...

Ăn khế trả vàng

Ăn khế trả vàng

Ngày xửa, ngày xưa, có hai anh em nhà kia cha mẹ mất sớm. Khi người anh lấy vợ, người anh không muốn...

Diều hâu và rắn hổ mang

Diều hâu và rắn hổ mang

Sự tích diều hâu và rắn hổ mang Trên một thảo nguyên mênh mông và bát ngát kia, có một loài chim là...

Sự tích Hồ Tây

Sự tích Hồ Tây

Hồ Tây mới đầu chỉ là tên chung chỉ hồ ở phía tây bắc kinh thành. Gọi mãi trở thành tên riêng là...

Sự tích cây nhãn

Sự tích cây nhãn

Ngày xưa… xưa.. xưa, có một tên ăn cướp, cướp được rất nhiều của, cất được rất nhiều...

Viên ngọc ước nhỏ

Viên ngọc ước nhỏ

Truyện cổ tích Viên ngọc ước nhỏ Ngày xưa có một thằng bé chăn trâu cho một nhà phú hộ kia. Một...

Sự tích cúng gà đêm giao thừa

Sự tích cúng gà đêm giao thừa

Theo phong tục của người Việt ta từ xưa, mâm cỗ cúng giao thừa thường có một đĩa xôi gấc đỏ tươi...

Truyện cổ tích Cây tre trăm đốt

Truyện cổ tích Cây tre trăm đốt

Ngày xưa, có một ông già nhà quê có một cô gái đẹp. Trong nhà phải thuê một đầy tớ trai, ông ta muốn...

Sự tích hoa ngô đồng

Sự tích hoa ngô đồng

Ngày xửa ngày xưa tại một vùng nào đó có một người đàn ông đánh đàn rất hay. Tiếng đàn của người...

Nàng Tiên ốc

Nàng Tiên ốc

Xưa có một bà già nghèo Chuyên mò cua bắt ốc Một hôm bà bắt được. Một con ốc xinh xinh Vỏ...

Sự tích chim gò sóng

Sự tích chim gò sóng

Các già làng thường chỉ tay ra con suối trước nhà chảy từ rừng sâu đổ về thung lũng uốn lượn quanh...

Sách đọc nhiều nhất
Sự tích con cá mập

Sự tích con cá mập

Ngày xửa ngày xưa có một người rất giàu, sống trong một tòa nhà to lớn trên bãi biển. Anh ta có nhiều...

Cậu bé mồ côi và bật lửa thần

Cậu bé mồ côi và bật lửa thần

Xưa, có một đứa bé mồ côi, không anh em, cũng chẳng có họ hàng thân thích. Mồ Côi phải đi xin ăn....

Vì sao mũi lợn lại ngắn?

Vì sao mũi lợn lại ngắn?

Truyện cổ tích Hàn Quốc Ngày xửa, ngày xưa một hôm Hanuim (Ngọc Hoàng Thượng đế) cho triệu Gà, Chó...

5 cuốn truyện cổ tích phát triển trí thông minh và cảm xúc cho bé

5 cuốn truyện cổ tích phát triển trí thông minh và cảm xúc cho bé

Để giúp trẻ tăng cường trí tuệ và phát triển cảm xúc của mình, gợi ý 5 cuốn truyện cổ tích sau...

Sự tích hoa hồng xanh

Sự tích hoa hồng xanh

Ngày xửa ngày xưa ở vương quốc hoa hồng có một chàng ngốc tên Stupid. Chàng ngốc may mắn được nhà...

Con rùa khôn ngoan

Con rùa khôn ngoan

(Truyện cổ tích Châu Phi) Ai cũng biết là rùa vô cùng khôn ngoan. Một hôm, một con rùa tập hợp muôn...

Con cóc không vâng lời

Con cóc không vâng lời

(Truyện cổ tích Hàn Quốc) Một con Cóc nhỏ sống với mẹ trong một cái ao rộng. Là một đứa trẻ...

Top 5 cuốn Truyện cổ tích Việt Nam và thế giới hay nhất

Top 5 cuốn Truyện cổ tích Việt Nam và thế giới hay nhất

Danh sách những cuốn truyện cổ tích hay và ý nghĩa mang tới cho trẻ có thêm được nhiều bài học thú...

Truyện cổ tích Ba chú heo con

Truyện cổ tích Ba chú heo con

Ngày xưa có một bà mẹ heo sinh được ba chú heo con. Ba chú heo hay ăn nên lớn rất nhanh, khi thấy những...

Review sách hay, sách hay nên đọc tại Sách Hay 24H.